Timsah

Yayınlama: 30.01.2024
Düzenleme: 22.02.2024 17:22
13
A+
A-

Timsah Fyodor Dostoyevski’nin klasik kitaplarından biridir. Oldukça kısa olan kitabın bir o kadar ilginç bir hikayesi vardır. Yazarı hatırlayarak başlarsak:

Fyodor Dostoyevski: Yazarın Biyografisi

Fyodor Mihayloviç Dostoyevski, 1821 yılında Moskova, Rusya’da doğmuş, 1881 yılında Sankt-Peterburg’da vefat etmiş olan ünlü bir Rus yazardır. Eserleri genellikle insan psikolojisi, ahlaki meseleler, din, suç ve ceza gibi konuları işler. 19. yüzyıl Rus edebiyatının en önemli isimlerinden biri olarak kabul edilir. Edebiyat kariyerine 1840’larda başlamış ve yaşamı boyunca birçok roman, kısa hikaye ve deneme kaleme almıştır.

Timsah Kitabının Yayınlanma Tarihi ve Yeri

Timsah (Rusça: Крокодил), Dostoyevski’nin kısa ama etkileyici eserlerinden biridir. İlk olarak 1865 yılında Rusya’da yayınlanmıştır. Bu eser, yazarın daha çok bilinen karanlık ve ağır temalarından biraz uzak, daha hafif ve alaycı bir ton taşır.

Kitabın Geçtiği Yer

Eser, 19. yüzyılın ortalarında, Rus İmparatorluğu’nun Sankt-Peterburg kentinde geçmektedir. Bu dönem, Rusya’nın sosyal ve politik açıdan büyük değişimler yaşadığı bir zaman dilimidir ve Dostoyevski bu dönemi eserlerinde sıkça işlemiştir.

Kitabın Konusu

Kitap, bir devlet memuru olan İvan Matveyev’in bir alışveriş galerisinde sergilenen dev bir timsahın karnına kazara düşmesi ve orada yaşamaya başlaması üzerine kuruludur. Bu trajikomik olay, Dostoyevski tarafından toplumun, medyanın ve insanların çeşitli durumlar karşısında gösterdikleri tepkileri eleştirel bir dille anlatmak için kullanılır.

Kitabın Ana Karakterleri

  1. İvan Matveyev: Hikayenin ana karakteridir. Devlet memuru olarak çalışır ve oldukça sıradan bir hayatı vardır. Timsahın karnına düşmesiyle hayatı tamamen değişir.
  2. Semyon Semyonovich: İvan’ın yakın arkadaşı ve hikayenin anlatıcısıdır. Olayları izleyici olarak takip eder ve yorumlar.
  3. Yelena Ivanovna: İvan’ın nişanlısıdır. İvan’ın başına gelen olaya oldukça dramatik bir şekilde tepki gösterir, ancak daha sonra bu durumdan maddi çıkar sağlama yollarını düşünmeye başlar.
  4. Alman İşletmeci: Timsahı sergileyen ve ondan para kazanan Alman iş adamıdır. İvan’ın içinde olduğu timsaha karşı oldukça işlevsel ve pragmatik bir tutum sergiler.

Kitabın Tematik Analizi

Dostoyevski, eserinde, bireyin toplum içindeki yerini, insanların trajedilere ve tuhaflıklara tepkilerini ele alır. İvan’ın timsahın içinde yaşamaya başlaması, dönemin Rus toplumunun absürtlüğünü ve çarpıklığını simgeler. Eserde, medyanın insanların trajedilerini nasıl eğlenceye dönüştürdüğü ve toplumun bu trajedilere olan ilgisizliği eleştirilir.

Ayrıca, Dostoyevski, eserde kapitalizmin ve mal sahipliğinin insan ilişkileri üzerindeki etkisini de sorgular. İvan’ın nişanlısının ve arkadaşlarının onun başına gelen bu talihsiz olayı nasıl fırsata çevirmeye çalıştıkları, dönemin toplumsal değer yargılarını sorgulayan önemli bir eleştiridir.

Dostoyevski’nin eseri, yazarın daha ağır ve karanlık temalı eserlerinden farklı olarak, alaycı ve absürt bir ton taşıyan kısa bir hikayedir. Bu eser, 19. yüzyıl Rus toplumunun sosyal ve ahlaki yapısını, insan doğasının çelişkilerini ve toplumsal eleştiriyi merkeze alarak okuyucuya sunar. Dostoyevski’nin bu eseri, onun sadece ciddi ve derin konuları işleyen bir yazar olmadığını, aynı zamanda toplumsal meseleleri alaycı ve ironik bir dille ele alabilecek kadar da çok yönlü olduğunu gösterir.

Timsah
Timsah

Kitabın Özeti

Fyodor Dostoyevski’nin eseri, Rus edebiyatının en ünlü yazarlarından biri tarafından kaleme alınmış trajikomik bir hikayedir. 1865 yılında yayımlanan bu kısa eser, Dostoyevski’nin derin psikolojik analizlerle bezeli diğer eserlerinin aksine, daha hafif ve alaycı bir üslup taşır. Eserde, olağandışı bir olay etrafında toplanan karakterler aracılığıyla 19. yüzyıl Rus toplumunun sosyal ve ahlaki yapısı eleştirilir.

Hikayenin Başlangıcı

Hikaye, Sankt-Peterburg’da geçer ve baş karakteri İvan Matveyev, sıradan bir devlet memurudur. Bir gün, İvan ve arkadaşı Semyon Semyonovich, şehirdeki bir alışveriş galerisinde sergilenen bir timsahı görmek için bir gezintiye çıkarlar. Bu timsah, bir Alman işletmeci tarafından ticari bir atraksiyon olarak sergilenmektedir ve şehir halkının ilgisini çekmektedir. İvan, hayvanı merakla incelediği sırada, beklenmedik bir şekilde hayvanın açık ağzına düşer ve hayvan onu yutar.

Hikayenin Gelişimi

İvan’ın timsahın karnına düşmesi, hikayenin ana olayıdır ve bu trajikomik durum, eserin geri kalanında ele alınan çeşitli temaların işlenmesine zemin hazırlar. İvan timsahın karnında sıkışıp kalırken, dış dünya ile iletişim kurabilmektedir. Bu absürt durum, hikayenin geri kalanında bir dizi komik ve ironik olayın gelişmesine neden olur.

İvan’ın arkadaşı Semyon, olayı anlatan ve hikayeyi aktaran kişidir. İvan, timsahın karnından çıkarılmak için çeşitli girişimlerde bulunsa da, bu girişimler başarısız olur. İvan’ın nişanlısı Yelena Ivanovna, başlangıçta İvan’ın durumuna oldukça üzülür ancak daha sonra bu trajik durumu fırsata çevirmenin yollarını arar. Timsahın sahibi olan Alman işletmeci ise, İvan’ın içinde olduğu timsahın popülaritesinin artmasıyla daha fazla para kazanmayı umut eder ve İvan’ı timsahın içinden çıkarmayı reddeder.

Karakterlerin İlişkileri ve Temalar

Hikaye boyunca, İvan’ın nişanlısı ve arkadaşı gibi karakterlerin, İvan’ın başına gelen bu trajik olayı nasıl fırsata çevirdikleri gözler önüne serilir. Dostoyevski, bu karakterler aracılığıyla toplumun, medyanın ve bireylerin trajedilere karşı duyarsızlığını ve bunları nasıl kendi çıkarları için kullanabileceklerini eleştirir. Eserde ayrıca kapitalizmin ve mal sahipliğinin insan ilişkileri üzerindeki etkisine de değinilir.

Hikayenin Sonu

Hikayenin sonunda, İvan timsahın karnından çıkarılmayı başaramaz. Bunun yerine, bu tuhaf durumu kabullenir ve içinde bulunduğu durumdan en iyi şekilde yararlanmaya çalışır. Hikaye, İvan’ın timsahın karnında yaşamaya devam ettiği ve bu durumun onun için yeni bir yaşam tarzı haline geldiği şekilde sona erer.

Timsah Dostoyevski’nin diğer eserlerine kıyasla daha hafif ve mizahi bir eserdir, ancak yine de yazarın derin toplumsal ve psikolojik gözlemlerini içerir. Eserde, insan doğasının çelişkileri, toplumsal değerler ve bireyin toplum içindeki yeri gibi temalar işlenir. Dostoyevski, bu kısa eserinde, trajikomik bir olay üzerinden toplumun ve bireylerin ahlaki çöküşünü, duyarsızlığını ve kendini merkeze alan davranışlarını eleştirir. Timsah, yazarın edebi dehasının ve toplumsal eleştirinin özgün bir örneği olarak edebiyat tarihindeki yerini korumaktadır.

Tüm soru ve görüşleriniz için buraya tıklayabilirsiniz.

Platform sağlayıcı aior.com

Bir Yorum Yazın

Ziyaretçi Yorumları - 1 Yorum
  1. Veysel dedi ki:

    İlginç bir kitap, ben keyif aldım, okunabilir. Tavsiye ederim.